Teknoloji

Üçüncü doz aşı tartışması: Gerekli mi değil mi?

BioNTech/Pfizer, koronavirüsün Delta varyantının süratle yayıldığı bu periyotta bir tazeleme aşısı geliştirmeyi planlıyor. Lakin mutasyonlar sonucunda virüsün yapısı ve niteliği temelde değişmezse, yalnızca yaşlılar üzere bağışıklık sistemi zayıf olan şahıslar yahut bağışıklık sistemini ilaçla baskılamak zorunda kalan hastalar bu türlü bir aşı desteğine muhtaçlık duyacak.

Bu bulgu, mRNA aşılarının uzun vadeli tesirleri üzerine haziran sonunda ABD’de yayımlanan bir araştırmanın sonucu.

NTV‘nin aktardığına nazaran, ABD İlaç Dairesi (FDA) ve ABD Hastalık Denetim ve Korunma Merkezi (CDC) ise Pfizer ve BioNTech’in üçüncü doz açıklamalarına ihtiyatlı bir halde cevap verdi.

Eldeki mevcut bilgilere nazaran, iki doz aşılanmış ABD’lilerin tazeleme aşısına gereksinimi olmadığını, lakin bilimsel bilgiler bunun gerekli olduğunu gösterirse, tazeleme dozlarının uygulanması için hazırlıklı olunması gerektiğini belirtti.

ABD’li sıhhat kurumları, üçüncü dozun gerekli olup olmadığı sorusunu incelediklerini lakin sırf ilaç şirketlerinin bilgilerine güvenmediklerinin de altını çizdi.

KOLLAYICI TESİRİNİN AZALDIĞI SAVI

Pfizer ve BioNTech, koronavirüs aşılarının kollayıcı tesirinin altı ay sonra azalacağını varsayıyor.

İki şirket bu tartışma ile ilgili geçen haftalarda yaptığı ortak açıklamada “İsrail Sıhhat Bakanlığının topladığı pratik uygulama datalarından de anlaşılacağı üzere, aşının enfeksiyonlara ve semptomatik hastalıklara karşı esirgeyici tesiri ikinci aşıdan altı ay sonra azalmaktadır” tabirlerini kullanmıştı.

Açıklamada, şimdiye kadar mevcut olan bilgilere nazaran, “Tam aşılamadan sonraki altı ila on iki ay içinde üçüncü bir dozun gerekli olma ihtimali muhtemel” denilmiş, üçüncü bir dozun ortalarında Delta varyantının da olduğu, şimdiye kadar test edilen tüm koronavirüs varyantlarına karşı en yüksek seviyede muhafaza sağlayacağını varsaydığı tabir edilmişti.

ÜÇÜNCÜ DOZ NEDEN GEREKLİ?

Covid-19 aşılarında “güçlendirici etki” olarak isimlendirilen tesir çoklukla ikinci aşı ile ortaya çıkıyor: İster ikinci aşılama ister enfeksiyon yoluyla olsun, tıpkı patojenle tekrar temas olması halinde bağışıklık sisteminin reaksiyonu güçleniyor ve hızlanıyor.

Bu, birinci tepki sırasında bellek hücreleri denen hücrelerin oluşumu ile ortaya çıkıyor. Bellek hücreleri antijeni tanıyor ve patojeni yok etmek için çok daha süratli reaksiyon verebiliyor. Bu nedenle ikinci aşı herkes için çok değerli. Ve bu yüzden hastalığı geçirip iyileşenler yalnızca bu ikinci aşıyı oluyor, zira bedenleri esasen patojeni tanıyor.

Kızamık üzere birtakım aşılarda bir aşı ömür uzunluğu tesirli olurken, örneğin tetanoz üzere öbür kimi aşıların ise her on yılda bir yenilemeye muhtaçlığı var.

Mevcut tartışma, aşıların SARS-CoV-2’ye karşı uzun vadeli tesirine ait muteber bilgilerin sırf sonlu bir ölçüde mevcut olduğunu gösteriyor. Bunun nedeni, ilgili uzun vadeli dataların hâlâ eksik olması ve tıpkı vakitte ilgili yaş ve risk kümelerine dair farklı bilgilerin bulunması. Bilhassa yaşlılar üzere halihazırda zayıflamış bir bağışıklık sistemine sahip şahıslarda, bağışıklık reaksiyonu her vakit güçlü bir formda gerçekleşmiyor.

Buna bağlı olarak aşı gruplarının sonbaharda yaşlı bakımevleri ile huzurevlerini tekrar ziyaret etmeleri gerekebilir. Bunun sebebi, tam da bu risk kümesindeki insanların aşı konusunda destek yapılmasına muhtaçlık duyulmasına neden olabilecek zayıf bir bağışıklık sistemlerinin olması.

Kaynak: Cumhuriyet Gazetesi

Etiketler
Daha Fazla Göster
Kapalı