Nano parçacıklı bu giysi, beş derece serinletiyor
Sıcak tutan kumaşların üretilmesi kolay olabilir lakin yazın kavurucu sıcağında insanları serin tutabilen giysilerin oluşturulması çok daha güç. Bilim insanları gündelik tişörtleri andıran, lakin vücudu yaklaşık beş derece daha serin tutan bir kumaş tasarladı. Tasarımı yapan araştırmacılar kumaşın toplu üretimine geçilmesi durumunda dünyanın her yerinden insanların iklim değişikliğine bağlı sıcaklık artışlarına karşı kendilerini koruyabileceklerine dikkat çekiyorlar.
Araştırmacılar bunu, orta kızılötesi ışınım (MIR) gücü ile yaptılar. MIR gücü, etraftaki hava molekülleri tarafından emilmek yerine, direkt uzaya giderek hem objeleri hem de etrafını soğutur. Işınımsal soğutma ismiyle bilinen bu metot son 10 yıldır mühendisler tarafından çatı, plastik örtü, ahşap ve “ultra beyaz” boya üretimi üzere çeşitli alanlarda kullanılıyor.
AYNA TESİRİ YAPIYOR
İnsan derisi, birçok giysilerimizin bilakis, doğal olarak MIR ışını yayıyor. Zhejiang Üniversitesi mühendislerinden Ma Yaoguang ile Huazhong Bilim ve Teknoloji Üniversitesi’nden Tao Guangming farklı bir yaklaşım uyguladılar. Araştırmacılar, deriden yayılan MIR ışınımının direkt kumaşın içinden geçmesine müsaade vermek yerine, vücudun sıcaklığını soğurup bunun gücünü uzaya MIR olarak tekrar yaymak için kimyasal bağlardan yararlanan tıpta bir dokuma tasarladılar. Baştan başa titanyum dioksit nano parçacıklar serpiştirilmiş polilaktik asit ile yapay elyaf karışımından oluşan 550 mikrometrelik bu kumaş tıpkı vakitte UV, görünür ve MIR ışınlarını da yansıtarak giyenleri daha da serinletiyor. Tao, sıradan bir gömleği andırmakla birlikte, kumaşın optik manada bir “ayna” fonksiyonu gördüğüne dikkat çekiyor.
Laboratuvarında orta kızılötesi saydam dokumalar üzerindeki çalışmalarını sürdüren Stanford Üniversitesi materyal bilimi uzmanlarından Yi Cui, “Tüm bunlar son derece ilginç” diyor. Lakin MIR-yayım teknolojisinin bugüne dek daima gökyüzüne bakan durağan yüzeyler üzerinde uygulandığına, bu yüzden araştırmacıların kumaşın serinletme özelliğini daha sağlıklı bir biçimde değerlendirebilmeleri için deneklerin ayakta oldukları ve yürüdükleri sırada da ölçümler yapmaları gerektiğinin altını çiziyor. Yi Cui, deriyle yakın temas durumunda tesirli olan bu kumaştan yapılan giysinin vücuda tam oturmayıp, daha bol olması durumunda tıpkı sonucu verip vermeyeceğini de merak ediyor.
Ma ve Tao ürettikleri kumaşın pazarlanması gayesiyle şimdilerde dokumacılık üreticileri ve konfeksiyoncularla görüşüyorlar. Nano materyal serpiştirilmiş kumaşın alışılagelmiş kumaşlara kıyasla maliyette topu topu yüzde 10’luk bir artışa yol açacağını belirten araştırmacılar, kumaşın toplu üretimine geçilmesinin herkesin çabucak hemen eskisine eşit bir maliyetle bir tişört alabileceği manasına geleceğini ve bundan herkesin yararlanabileceğini belirtiyorlar.
New ‘mirror’ fabric can cool wearers by nearly 5 C, Science
Kaynak: Cumhuriyet Gazetesi