Intel İşlemcileri Gelecekte Neler Bekliyor?

Intel, şu an Comet Lake’in halefi olan 11. jenerasyon Rocket Lake işlemcilerle birlikte Zen 3 serisine karşılık vermek için hazırlanıyor. 2021 yılının başlarında çıkacak bu CPU’ları bir kenara bırakırsak, mavi ekibin yıllar sonrasına kadar uzanan planları var: 12. kuşak Alder Lake, 13. jenerasyon Meteor Lake ve 14. kuşak Lunar Lake.
Intel Alder Lake 10nm Masaüstü İşlemciler
12. jenerasyon olarak da bilinen Alder Lake platformu Intel tarafından resmen doğrulanmıştı. Bu işlemcileri 2021 yılının son aylarında görebiliriz, lakin 2022 yılının başlarına da sarkabilir.
Alder Lake ailesi ile birlikte 10. jenerasyon Skylake işlemcilere nazaran %35-50 ve Tiger Lake’e nazaran (Willow Cove çekirdekleri) %10-20 civarında IPC karı öngörülüyor. Bu ortada çiplerin üretimi Intel’in 10nm (muhtemelen 10nm SuperFin) üretimini temel alacak.

Öte yandan bu platformun Intel için değerli bir kilometre taşı olduğunu unutmayalım. Birçok kere lisana getirdiğimiz üzere, bu yongalar Intel Hibrit Teknolojisi‘ine sahip olacak. Özetleyecek olursak, küçük ve büyük yapıdaki farklı çekirdekler tek işlemci içerisinde yer alacak. Nispeten kolay ve düşük güç gerektiren işlerde daha küçük işlemciler kullanılacak. Ağır iş yüklerini ise bu mimariye özel geliştirilen güçlü çekirdekler üstlenecek.
Son bilgilere nazaran düşük güçlü işlemciler “Gracemont Atom” ismini taşıyor. Güçlü çekirdekler ise “Golden Cove” olarak biliniyor. Bu tasarım metodolojisi aslında daha evvel ARM tarafından taşınabilir segmentte kullanılmıştı ve “big.LITTLE” olarak biliniyor. Intel ise Alder Lake ile bu yaklaşımı yüksek performans segmentinde birinci kere kullanacak. Bu ortada Intel, pazarlama hedefli “Hybrid Threading Enabled” işlemciler halinde bir reklam planlıyor. Açıkçası heyecan verici.
Öte yandan 12. jenerasyon işlemcilerle birlikte yeniden yüksek saat suratları sunulacağı söyleniyor ve 5.0 GHz bandında frekans suratları görmemiz mümkün.
Intel Xe grafiklerinden çok defa bahsettik. Birinci olarak Tiger Lake taşınabilir işlemcilerde kullanılan, Xe-LP mimarisine dayanan entegre ve harici (Iris Xe Max) GPU’ları görmüştük. Bu mimari masaüstünde birinci olarak Rocket Lake işlemcilerde kullanılacak. O denli ki bu durum 12. kuşakta de devam edecek ve Xe Gen 12 grafik tahlillerini görmeye devam edeceğiz. Hatta bu aile daha gelişmiş grafik performansına sahip olabilir.
Mimari Gelişimlerden Beklentiler Ne Tarafta?
Intel Golden Cove Çekirdekleri
- Gelişmiş tek çekirdek performansı.
- Yapay zeka (AI) performansında iyileştirmeler.
- Ağ / 5G performansında iyileştirmeler.
- Gelişmiş güvenlik.
Intel Gracemont (Atom) Çekirdekleri
- Gelişmiş tek çekirdek performansı.
- Frekans (saat hızı) suratlarında gelişim.
- Vektör performansını güzelleştirme.
12. Kuşak Alder Lake ile Beklenen Çekirdek Yapıları
| CPU | Büyük Çekirdekler | Küçük Çekirdekler | Entegre GPU |
|---|---|---|---|
| Alder Lake-S Core i9? |
8 | 8 | 1 |
| Alder Lake-S Core i7? |
8 | 6 | 1 |
| Alder Lake-S | 8 | 4 | 1 |
| Alder Lake-S | 8 | 2 | 1 |
| Alder Lake-S | 8 | 0 | 1 |
| Alder Lake-S | 6 | 8 | 1 |
| Alder Lake-S | 6 | 6 | 1 |
| Alder Lake-S | 6 | 4 | 1 |
| Alder Lake-S | 6 | 2 | 1 |
| Alder Lake-S | 6 | 0 | 1 |
| Alder Lake-S | 4 | 0 | 1 |
| Alder Lake-S | 2 | 0 | 1 |
Alder Lake Soket Yapısı ve Anakart Ahengi
Tüm bu esaslı değişiklikler elbette soket yapısında da değişiklik gerektiriyor ve LGA1700 soketin kullanılacağını belirtelim. Münasebetiyle Rocket Lake CPU’larla ile birlikte çıkış yapacak olan 500 serisi anakartları kullanamayacağız ve 600 serisi anakartlara yönelmemiz gerekecek.
Öte taraftan 12. kuşak Alder Lake-S işlemcilerin bir görseli paylaşılmıştı ve LGA1200 yapısından çok daha farklı görünüyor. CPU boyutu büyürken 37.5 mm x 45 mm boyutlarında olacağı söyleniyor.

Soket yapısının büyük ölçüde değişeceğini göz önüne alırsak, eski kuşak soğutucular uyumlu olmayabilir. Lakin üreticiler tahminen de bu basamakta farklı aparatlar üretmeyi tercih edebilirler.
DDR5, PCIe 5.0 ve Thunderbolt
Platformla birlikte DDR5 bellek takviyesi, PCIe 5.0 ve yeni Thunderbol /WiFi yeteneklerinin sunulması bekleniyor. Hatta birtakım sızıntılarla birlikte DDR5 RAM takviyesinin mümkünlüğü bir epey artmıştı.
Ayrıyeten LGA1700 yonga setleri 6 katmanlı ve 4 katmanlı olmak üzere ikiye ayrılabilir. Bu bağlamda 6 katmanlı modellerde DDR5-4800 ve 4 katmanlı anakartlarda DDR5-4000’e kadar mahallî bellek dayanağından bahsediliyor.
Intel Meteor Lake 7nm Masaüstü İşlemciler
Geçmişte Meteor Lake ailesinin birinci 7nm masaüstü işlemciler olabileceğinden bahsetmiştik. Daha sonrasında ise Meteor Lake işlemciler Linux sürümlerinde ortaya çıkmıştı.
13. kuşak yongalar şimdiki bilgilere nazaran “Redwood Cove” ismini taşıyan çekirdeklerle gelecek ve 7nm EUV üretim teknolojisi üzerine inşa edilecek. Ayrıyeten bu işlemcilerin TSMC üzere farklı şirketler tarafından üretilebileceği konuşuluyor.
Tekrar bu CPU’lar da yüksek ihtimal birebir olan LGA1700 soketlerde kullanılacak. DDR5 bellek ve PCI Express 5.0 takviyesi ise Alder Lake ile gelmezse bu platformda kullanılması kuvvetle mümkün.
Intel Lunar Lake Masaüstü İşlemciler
Lunar Lake ismini yeni yeni duymaya başladık ve kısa bir mühlet evvel grafik şoförlerinde keşfedilmişti. Bu ailenin 2023-2024 civarında piyasaya sürülmesi bekleniyor ve büyük olasılıkla Meteor Lake serisinin yerini alacak. Yani 14. jenerasyon olarak da düşünebiliriz.
Değişik olan ise Lunar Lake’in Gen 12.9 grafikleriyle birlikte listelenmesi. Bu Gen 12 Xe mimarisinin daha gelişmiş bir versiyonu üzere görünüyor. Alder Lake masaüstü CPU’lar 12.2 ve Meteor Lake 12.7 kod ismiyle birlikte görünüyor. Bu ortada Lunar Lake ile birlikte ‘DG3’ harici grafiklerinin de ismi geçiyor.
Lunar Lake yongalar için konuşmak için ziyadesiyle erken ve LGA170 soketinin desteklenip desteklenmeyeceğini bilmiyoruz. Lakin LGA1700’ün iki jenerasyondan fazlasına dayanak sunacağıyla ilgili söylentiler duymuştuk.
Intel Masaüstü İşlemciler
| Coffee Lake-S | Comet Lake-S | Rocket Lake-S | Alder Lake-S | Meteor Lake-S | Lunar Lake-S | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Çıkış Tarihi | 2018 | 2020 | 2021 birinci çeyrek | 2021 sonları | 2022-2023 | 2023-2024 |
| Üretim Teknolojisi | 14nm | 14nm | 14nm | 10nm? | 7nm? | 7nm? |
| Mimari | Skylake | Skylake | Cypress Cove | Golden Cove + Gracemont | ?? | ? |
| Grafikler | Gen9 | Gen9.5 | Gen12 | Gen12.2? | Gen12.7? | Gen12.9? |
| En Yüksek Çekirdek | 8 çekirdek | 10 çekirdek | 8 çekirdek | 16 (8 büyük+8 küçük) | ? | ? |
| Soket | LGA1151 | LGA1200 | LGA1200 | LGA1700 | LGA1700? | ? |
| Bellek Dayanağı | DDR4 | DDR4 | DDR4 | DDR5? | DDR5? | DDR5? |
| PCIe | PCIe 3.0 | PCIe 3.0 | PCIe 4.0 | PCIe 5.0? | PCIe 5.0? | PCIe 5.0? |
| Intel Core Serisi | 8/9. jenerasyon Core-S | 10. kuşak Core-S | 11. jenerasyon Core-S? | 12. kuşak Core-S? | 13. kuşak Core-S? | 14. jenerasyon Core-S? |
| Çipset | Intel 300 | Intel 400 | Intel 500 ? | Intel 600 ? | Intel 700? | Intel 800? |