Dünya’nın elektronik alt yapısını tehdit ediyor: Bilim insanları güneş patlamalarının kaynağını belirledi
Bilim insanları, uyduları, uçakları ve Dünya’nın elektronik alt yapısını tehdit eden güneş güçlü parçacıkların kaynağını birinci kere tespit etti. Güneş güçlü parçacıklar (SEP) Güneş’ten gelen yüksek güçlü parçacıklara deniliyor ve Birinci olarak 1940’ların başında gözlemlendi.
Işık suratına ulaşabilen parçacıklar, uzay istasyonlarını ve uydu sistemlerine ziyan verebileceği için büyük bir dikkatle takip ediliyor. Bu parçacıklar gereğince yüksek sayılarda Dünya’ya ulaşmayı başarırsa, uyduları ve elektronik altyapıyı bozabilir, ayrıyeten astronotlar ve vurduklarında uçakla seyahat eden beşerler için mümkün bir radyasyon riski oluşturabilirler.
ABD’de yer alan California Üniversitesi, Los Angeles ve George Mason Üniversitesi araştırmacılarından oluşan bir grup, Dünya’ya gerçek uçan parçacıkların bileşimini tahlil etti. Bilim insanları birebir unsurlarının Güneş’in taç katmanının altındaki en dış katmanında üretildiğini buldu. Böylece bu parçacıkların kaynağı birinci defa tespit edilmiş oldu.
KEŞİF SAYESİNDE PATLAMALAR ERKENDEN TESPİT EDİLEBİLECEK
Bilim insanları, bu yeni bilginin, büyük bir Güneş fırtınasının ne vakit dünyayı tehdit edebileceğini hesaplamak ve potansiyel riskleri önlemek için kullanabileceğini söyledi.
DÜNYA’NIN ATMOSFERİNE ULAŞMASI İÇİN 10 DAKİKA KÂFİ
Science Advances mecmuasında yayımlanan çalışmanın ortak müelliflerinden Dr. Stephanie Yardley, “Güneş’ten salınan parçacıklar Dünya’nın atmosferine 10 dakika içinde ulaşabilir. Astronotlara, uzay araçlarına, hatta havayollarına ziyan verebileceklerini söyledi. Esasen bu parçacıklar, yüksek irtifa uçaklarını tesirler, bu nedenle radyasyondan korunmak yahut elektronik aygıtlarını korumak için daha düşük irtifada uçmaları gerekebilir. Çalışmanın maksadı, patlamaların ne vakit, nerede ve ne kadar güçlü olacağını gösterecek iddialar oluşturabilmektedir” sözlerini kullandı.
Araştırmacılar sık sık yaşanan Güneş patlamaları ve eşlik eden manyetik sorunların yaygınlığı nedeniyle araştırma için 2014 yılının datalarını kıymetlendirdi.
Bilim insanları, Ocak 2014’te her biri en az bir gün süren bir dizi güneş güçlü parçacık akışını tahlil etmek için NASA’nın Güneş ile Dünya ortasında bulunan Rüzgar uydusundan alınan ölçümleri kullandı. Akabinde, bu sonuçlar Güneş atmosferine neyin güç verdiğini ve güneş patlamalarını tetikleyen ortaya çıkarmak için güneşin manyetik alanlarını araştıran JAXA liderliğindeki Hinode uzay aracından alınan spektroskopi datalarıyla karşılaştırıldı.
Sonuçlarda 11944 olarak isimlendirilen bölgenin, Güneş’in dış atmosferine uzanan ve geri dönen manyetik alan ve plazma döngülerinin tabanında olduğu görüldü. Takım, yeni bir teknik kullanarak bu alanın koronal manyetik alan kuvvetini ölçtü ve 245 ila 550 Gauss civarında çok yüksek bir düzey buldu. Akabinde, parçacıkların uzaya salınmadan evvel Güneş atmosferinde güçlü manyetik alanlar tarafından tutulduğu teorisi doğrulandı.
Kaynak: NTV
Kaynak: Cumhuriyet Gazetesi