‘Dokuzuncu gezegen’ gibi davranan bir ötegezegen keşfedildi

Birtakım araştırmacılar yıllardır Güneş Sistemi’mizin kıyısında gezinen keşfedilmemiş bir gezegen olduğunu öne sürüyor. Bu türlü bir gezegen hiç direkt gözlemlenmemiş olsa da bilim insanları, gezegensel etrafımızın uzak kısımlarındaki öbür gökcisimlerin olağandışı davranışlarını Dokuzuncu Gezegen’in açıklayabileceğini sav ediyor.

Şimdiyse NASA’nın Hubble Uzay Teleskobu, 336 ışık yılı uzaklıkta Dokuzuncu Gezegen’e dair ipuçları verebilecek bir ötegezegen saptadı. HD106906b diye bilinen bu ötegezegen, Güneş Sistemi’mizin uzandığı bir noktada salınan varsayımsal Dokuzuncu Gezegen’imizi ortaya çıkaran sürecin aynını deneyimliyor olabilir.

Independent Türkçe’de yer alan habere nazaran, astronomlar birinci defa bu türlü bir gezegenin hareketini ölçmeyi başarabildi. Jüpiter gibisi devasa bir gezegen, konut sahibi yıldızlarından ve sistemindeki enkaz diskinden çok uzak bir yörünge izliyor. Yıldız sisteminin merkezinde ikili yıldız bulunsa da bu disk bizim Güneş Sistemi’mize misal görünüyor. Ayrıyeten rastgele bir Dokuzuncu Gezegen, kozmik etrafımızdaki Kuiper Nesli ismi verilen şeyden çok uzakta bulunmalı.

Bu bakımdan kelam konusu ötegezegenin keşfi, gezegenlerin bu cins alışılmışın dışında yörüngelere ve tuhaf özelliklere sahip olabileceğinin bir göstergesi. Bu da Dokuzuncu Gezegen’in de tıpkı formda oluşmuş olabileceğini düşündürüyor.

Kaliforniya Üniversitesi, Berkeley’den, makalenin başyazarı Meiji Nguyen, “Bu sistem, kendi Güneş Sistemi’mizle potansiyel açıdan özgün bir karşılaştırma tablosu çiziyor” dedi.

Tıpkı Dokuzuncu Gezegen öngörüsündeki üzere, alışılmadık ve epey hizasız yörüngesiyle mesken sahibi yıldızlarından büyük oranda farklı düşmüş. Bu, kelam konusu gezegenlerin nasıl oluştuğu ve mevcut nizamında son bulacak halde nasıl evrimleştiği sorusunu akla getiriyor.

Ötegezegen birinci olarak 2013’de keşfedildi ve mesken sahibi yıldızından bu türlü büyük ölçüde farklı kaldığı bilinen tek gezegen. Lakin şimdiye kadar, bu ötegezegenin yıldız sisteminin dışında bir seyahat mu yaptığı yoksa çok uzak bir yörüngede mi dolandığı net değildi.

Astronomical Journal’da yayımlanan yeni makale muhtemelen ikincisinin gerçek olduğu sonucuna ulaştı. Bilim insanları, bu ötegezegenin yıldızına bir tipi 15 bin yıl süren, hayli tuhaf bir yörüngeyle bağlı üzere göründüğünü aktardı.

Bu yeni ötegezegenle ilgili sorular, tıpkı Dokuzuncu Gezegen’le ilgili olanlar üzere hala cevaplanmayı bekliyor. İki gezegenin de nasıl oluşabildiği ve kendi yıldız sistemlerinin uç noktalarında nasıl bu türlü bir yol çizebildikleri belirsizliğini koruyor. Örneğin, orta kısma yakın pozisyonda oluşmuş ve sonradan uzağa savrulmuş ya da direkt sonlarda ortaya çıkmış olabilirler.